Σημαντικές ρυθμίσεις προβλέπονται για τη λειτουργία των ΚΤΕΛ, αλλά και την εισαγωγή της ηλεκτροκίνησης στα ταξί, με το νομοσχέδιο του υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών που τέθηκε σε διαβούλευση.Μεταξύ άλλων προβλέπονται τα εξής:
Αναβάθμιση υποδομών των ΚΤΕΛ
Σε ό,τι αφορά τα ΚΤΕΛ, ενισχύεται η αντικατάσταση των υποδομών και των λεωφορείων τους με ποσό 8.000.000 ευρώ, πέραν των 30.000.000 που προβλέπονται από το αδιάθετο υπόλοιπο των πιστώσεων του υπουργείου. Σύμφωνα με το άρθρο 45 «το ποσό διατίθεται, κατά προτεραιότητα, για την ικανοποίηση των αιτήσεων που έχουν υποβληθεί από 1.1.2016 μέχρι 31.12.2023, για την ενίσχυση επενδύσεων».
Η χρηματοδότηση των επενδυτικών προγραμμάτων γίνεται ως εξής:
α. Για την ενίσχυση των επενδύσεων των περ. α’ β’ και γ’ της παρ. 2 διατίθεται ποσό τεσσάρων χιλιάδων τετρακοσίων (4.400) ευρώ ανά λεωφορείο του οικείου Κ.Τ.Ε.Λ.. Η εν λόγω ενίσχυση δεν μπορεί να υπερβαίνει το πενήντα τοις εκατό (50%) του συνολικού κόστους του έργου.
β. Για την ενίσχυση των επενδύσεων της περ. δ’ της παρ. 2 διατίθενται:
(i) Τριάντα τοις εκατό (30%) της τιμής κτήσης αυτών, αν είναι καινούργια ή ηλικίας μέχρις ενός έτους από το έτος κατασκευής του πλαισίου, του έτους αυτού μη συμπεριλαμβανομένου, χωρίς να έχουν κυκλοφορήσει.
(ii) Δέκα τοις εκατό (10%) της τιμής κτήσης αυτών, αν είναι μεταχειρισμένα και έχουν συμπληρώσει μέχρι πέντε (5) έτη από το έτος κατασκευής του πλαισίου, του έτους αυτού μη συμπεριλαμβανομένου.
(iii) Σε περιπτώσεις συνένωσης δύο ή περισσότερων Κ.Τ.Ε.Λ., ενός ή περισσοτέρων περιφερειακών ενοτήτων ή Κ.Τ.Ε.Λ. και δημοτικής επιχείρησης, εφόσον συμμετέχουν στη συνένωση αυτήν όλα τα Κ.Τ.Ε.Λ. της περιφερειακής ενότητας ή των περιφερειακών ενοτήτων ή της μεμονωμένης νήσου ή τουλάχιστον όλα τα υπεραστικά Κ.Τ.Ε.Λ., το ποσοστό της ενίσχυσης για την περίπτωση του στοιχείου (i) για την αγορά καινούργιων λεωφορείων ανέρχεται σε τριάντα πέντε τοις εκατό (35%) και για την περίπτωση του στοιχείου (ii) για την αγορά μεταχειρισμένων λεωφορείων σε δεκαπέντε τοις εκατό (15%).
(iv) Εξήντα τοις εκατό (60%) της τιμής κτήσης αυτών, εφόσον είναι αμιγώς ηλεκτρικά ή εξωτερικώς φορτιζόμενα (plug-in) υβριδικά, καινούργια ή ηλικίας μέχρις ενός (1) έτους από το έτος κατασκευής του πλαισίου, του έτους αυτού μη συμπεριλαμβανομένου, χωρίς να έχουν κυκλοφορήσει.
Στις ενισχύσεις αυτές υπάγονται και τα λεωφορεία των άγονων γραμμών, όπως προβλέπονται στις διατάξεις του π.δ. 967/1979 (Α’ 272).
Πρόβλεψη για διακοπή κυκλοφορίας λεωφορείων των ΚΤΕΛ
Ειδικές ρυθμίσεις εφαρμόζονται για τη διακοπή κυκλοφορίας λεωφορείων των ΚΤΕΛ που παρουσιάζουν συχνές βλάβες, έχουν περάσει το προβλεπόμενο όριο ηλικίας ή δεν λειτουργούν για μεγάλο χρονικό διάστημα. Συγκεκριμένα:
1. Σε περίπτωση διακοπής κυκλοφορίας αστικού ή υπεραστικού λεωφορείου από το κύκλωμα εργασίας, μέσα στο ίδιο ημερολογιακό έτος, η άδεια κυκλοφορίας ανακαλείται οριστικά, με αιτιολογημένη απόφαση του οικείου Περιφερειάρχη, για τις παρακάτω αιτίες:
α. σε περίπτωση αδικαιολόγητης διακοπής για χρονικό διάστημα μεγαλύτερο του ενός μήνα και
β. σε περίπτωση διακοπής κυκλοφορίας λόγω βλαβών, για χρονικό διάστημα μεγαλύτερο των τεσσάρων μηνών.
γ. σε περίπτωση διακοπής κυκλοφορίας λόγω λήξης του προβλεπόμενου ορίου ηλικίας κυκλοφορίας του λεωφορείου για χρονικό διάστημα μεγαλύτερο των τεσσάρων (4) μηνών.
2. Σε περίπτωση ολοσχερούς καταστροφής του λεωφορείου λόγω πυρκαγιάς, ατυχήματος, κλοπής, ναυαγίου ή άλλου λόγου, που συνιστά ανωτέρα βία, ο ιδιοκτήτης υποχρεούται σε αντικατάσταση του καταστραφέντος εντός ενός έτους. Διαφορετικά η άδεια κυκλοφορίας λεωφορείου ανακαλείται με αιτιολογημένη απόφαση του οικείου Περιφερειάρχη.
2α. Η ανάκληση της άδειας κυκλοφορίας λεωφορείου μετόχου ΚΤΕΛ Α.Ε., σύμφωνα με τις παρ. 1 και 2 δεν χωρεί, εφόσον αποδεικνύεται ότι η διακοπή κυκλοφορίας δεν οφείλεται σε υπαιτιότητα ή παράλειψη του ιδιοκτήτη – μετόχου, αλλά σε λόγους που δεν μπορούν να αποδοθούν σε υπαιτιότητά του, όπως παραλείψεις της διοίκησης της ΚΤΕΛ Α.Ε., αδυναμία κάλυψης από αλληλοασφαλιστικό συνεταιρισμό ή έλλειψη διαθέσιμων πόρων.
3. Η για οποιονδήποτε λόγο διακοπή κυκλοφορίας βεβαιώνεται από το οικείο Κ.Τ.Ε.Λ. και κοινοποιείται στην αρμόδια Υπηρεσία Μεταφορών και Επικοινωνιών της οικείας Περιφέρειας. Η αρμόδια υπηρεσία προβαίνει στις ενέργειες που προβλέπονται στις παρ. 1 και 2, εκτός εάν, κατόπιν προηγούμενης ακρόασης του θιγόμενου ιδιοκτήτη – μετόχου, κρίνει ότι συντρέχουν οι λόγοι της παρ. 2α.
4. Η κενή θέση λεωφορείου, που δημιουργείται από την ανάκληση άδειας κυκλοφορίας με τις διατάξεις του παρόντος άρθρου, καλύπτεται με τη θέση σε κυκλοφορία νέου αντίστοιχου λεωφορείου, εφόσον τούτο επιβάλλουν συγκοινωνιακές ανάγκες κατά τη διαδικασία που ορίζεται στο άρθρο 11 του νόμου αυτού.
5. Στις περιπτώσεις διακοπής κυκλοφορίας αστικού ή υπεραστικού λεωφορείου λόγω αναγκαστικής κατάσχεσης και πλειστηριασμού ή αφαίρεσης της κατοχής αυτού από τον διατηρήσαντα την κυριότητα πωλητή, εφαρμογή έχουν οι διατάξεις της παρ. 10 του άρθρου 10 του ν. 2801/2000 (Α΄ 46).».
Τα ηλεκτρικά ταξί
Στο νομοσχέδιο περιλήφθηκε η επίμαχη διάταξη για μηδενικών εκπομπών ταξί και δημοσίας χρήσης επιβατηγά στην Αττική και στη Θεσσαλονίκη. Συγκεκριμένα ορίζεται:
«Από την 1η Ιανουαρίου 2026, εντός των διοικητικών ορίων της Περιφέρειας Αττικής και της Περιφερειακής Ενότητας Θεσσαλονίκης της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας, τα νέα επιβατηγά δημοσίας χρήσης οχήματα (Ε.Δ.Χ. - ΤΑΞΙ) με άδεια κυκλοφορίας είναι οχήματα μηδενικών εκπομπών. Εξαιρούνται οι νησιωτικοί οργανισμοί τοπικής αυτοδιοίκησης (Ο.Τ.Α.) α' βαθμού των ως άνω περιοχών.
Για τους οδηγούς επιβατηγών δημόσιας χρήσης οχημάτων (Ε.Δ.Χ. - ΤΑΞΙ), των οποίων η ηλικία χρήσης συμπληρώνεται το έτος 2026, αναστέλλεται η υποχρέωση του πρώτου εδαφίου μέχρι την έναρξη του προγράμματος επιδότησης για την αγορά Ε.Δ.Χ. οχημάτων μηδενικών εκπομπών.
Μέχρι την έναρξη του προγράμματος επιδότησης για την αγορά οχημάτων Ε.Δ.Χ. - ΤΑΞΙ μηδενικών εκπομπών οι υπόχρεοι οδηγοί του τρίτου εδαφίου δεν αντικαθιστούν το όχημά τους κατά παρέκκλιση της περ. β' της παρ. 5 του άρθρου 89 του ν. 4070/2012 (Α' 82), για το όριο ηλικίας απόσυρσης από την κυκλοφορία των επιβατηγών δημοσίας χρήσης οχημάτων Ε.Δ.Χ. - ΤΑΞΙ.
Από την ημερομηνία έναρξης του προγράμματος επιδότησης για την αγορά Ε.Δ.Χ. οχημάτων μηδενικών εκπομπών, οι υπόχρεοι του προηγούμενου εδαφίου έχουν προθεσμία δύο (2) μηνών για να υποβάλλουν αίτηση συμμετοχής στο πρόγραμμα επιδότησης. Από την υποχρέωση του πρώτου εδαφίου εξαιρούνται για το έτος 2026 οι οδηγοί οχημάτων Ε.Δ.Χ. - ΤΑΞΙ, οι οποίοι εκμεταλλεύονται όχημα ιδιοκτησίας τους ή με σύμβαση μίσθωσης, εφόσον είναι ηλικίας άνω των εξήντα δύο (62) ετών και δεν αντικαθιστούν το όχημά τους για το έτος 2026, κατά παρέκκλιση της περ. β' της παρ. 5 του άρθρου 89 του ν. 4070/2012, για το όριο ηλικίας απόσυρσης από την κυκλοφορία των οχημάτων Ε.Δ.Χ. - ΤΑΞΙ.
Σε περίπτωση ολικής καταστροφής οχήματος Ε.Δ.Χ. - ΤΑΞΙ, πριν από τη συμπλήρωση της ηλικίας χρήσης και υπό την προϋπόθεση ότι η ηλικία του οχήματος δεν υπερβαίνει τα δέκα (10) έτη, το όχημα εξαιρείται από την υποχρέωση του πρώτου εδαφίου και δύναται το νέο όχημα Ε.Δ.Χ. - ΤΑΞΙ να είναι ηλεκτρικό ή υβριδικό ή τεχνολογίας προτύπου εκπομπών ρύπων «EURO 6» ταξινομημένο από 1ης Ιανουαρίου 2021 για το υπόλοιπο χρονικό διάστημα μέχρι τη συμπλήρωση της ηλικίας χρήσης του. Εξαιρούνται από την υποχρέωση του πρώτου εδαφίου τα οχήματα Ε.Δ.Χ. - ΤΑΞΙ, τα οποία έχουν αγοραστεί βάσει παραστατικού αγοράς εκδοθέντος έως και την 31η Δεκεμβρίου 2025 ανεξαρτήτως του χρόνου ταξινόμησής τους, ακόμη και εάν έχουν ταξινομηθεί μετά την 1 Ιανουαρίου 2026».