Η πιθανή επαναφορά της στρατιωτικής θητείας θα κάνει υποχρεωτική και την πολιτική εναλλακτική θητεία, αλλάζοντας αναγκαστικά τον χαρακτήρα της.
Από το 2011 έχει καταργηθεί η υποχρεωτική θητεία, στρατιωτική ή εναλλακτική
Στη Γερμανία κανείς δεν μπορεί να υποχρεωθεί να υπηρετήσει στις Ένοπλες Δυνάμεις. Αυτό κατοχυρώνεται από το Σύνταγμα. Σε περίπτωση επαναφοράς της υποχρεωτικής θητείας στο μέλλον, θα πρέπει να θεσπιστεί παράλληλα με αυτή μια εναλλακτική πολιτική υπηρεσία. Θα ισχύει για όλους τους νέους άνδρες που αρνούνται την ένοπλη στρατιωτική θητεία για λόγους συνείδησης. Η ομοσπονδιακή κυβέρνηση ήδη κάνει προετοιμασίες για αυτό.
Σχεδιάζουν για να είναι έτοιμοι
Το Υπουργείο Οικογενειακών Υποθέσεων επιβεβαίωσε ότι τους τελευταίους μήνες έχει ζητήσει από 23 μεγάλες ενώσεις και οργανισμούς να απαντήσουν ποιους πόρους θα μπορούσαν να παράσχουν σε περίπτωση επαναφοράς της εναλλακτικής θητείας. Από αυτές 22 ανέφεραν ότι είναι γενικά πρόθυμες να προσφέρουν θέσεις πολιτικής υπηρεσίας. Ο νέος πρόεδρος της κοινοβουλευτικής ομάδας της Χριστιανικής Ένωσης CDU/CSU, Τόρστεν Φράι, δήλωσε ότι είναι «πολύ σοφό και σωστό» να γίνονται προετοιμασίες από το Υπουργείο.
Μόλις 530 Γερμανοί δηλώθηκαν το 2026 εθελοντικά στον στρατό
Επί του παρόντος, η στρατιωτική θητεία είναι εθελοντική. Οι εταίροι του συνασπισμού, Χριστιανοδημοκράτες και Σοσιαλδημοκράτες, συμφώνησαν σε αυτό μετά από μακρές διαπραγματεύσεις. Το αν αυτό μπορεί να παραμείνει έτσι εξαρτάται, εν μέρει, από το πόσο νέο προσωπικό μπορούν να στρατολογήσουν οι Ένοπλες Δυνάμεις τους επόμενους μήνες και χρόνια. Ο πήχης έχει τεθεί ψηλά: οι Ένοπλες Δυνάμεις πρέπει να αυξηθούν από 185.000 σε τουλάχιστον 260.000 στρατιώτες έως το 2030. Άλλωστε ο καγκελάριος Μερτς έχει «υποσχεθεί» ότι η Μπούντεσβερ πρόκειται να γίνει ο ισχυρότερος συμβατικός στρατός στην Ευρώπη.
Αύξηση του αριθμού των αιτήσεων
Η στρατολόγηση προχωρά σύμφωνα με το σχέδιο, ισχυρίζεται το Υπουργείο Άμυνας: Οι στόχοι για το 2026 θα επιτευχθούν, σύμφωνα με την πρόβλεψη του Ιουνίου. Ωστόσο, μόνο 530 νέοι άνδρες έχουν στρατευτεί εθελοντικά το 2026 με βάση τα ερωτηματολόγια που στάλθηκαν σε όλους τους 18χρονους. Ενώ η επιστροφή στη στράτευση δεν βρίσκεται επί του παρόντος υπό συζήτηση, είναι δυνατή μεσοπρόθεσμα. Ίσχυε στη Γερμανία, μαζί με την πολιτική θητεία, μέχρι το 2011. Στη συνέχεια ανεστάλη, αλλά δεν αφαιρέθηκε από το Σύνταγμα. Συνεπώς, θα μπορούσε να επαναφερθεί από το κοινοβούλιο μέσω νομοθεσίας, σε περίπτωση που οι εξελίξεις στην πολιτική ασφαλείας το απαιτήσουν. Η πολιτική θητεία αντικαταστάθηκε το 2011 από την Ομοσπονδιακή Εθελοντική Υπηρεσία, η οποία είναι ανοιχτή σε άτομα όλων των ηλικιών και φύλων. Η θητεία ίσχυε μόνο για άνδρες.
Σκεπτικισμός από οργανώσεις κοινωνικής πρόνοιας
Περίπου 80.000 προσφέρουν εθελοντική εργασία σήμερα
Ενώ οι μεγάλοι οργανισμοί κοινωνικής πρόνοιας έχουν δεσμευτεί να υποστηρίξουν την περίπτωση επανεισαγωγής της εναλλακτικής θητείας, έχουν επίσης προειδοποιήσει για μη ρεαλιστικές προσδοκίες. Η πολιτική θητεία δεν αποτελεί λύση για την οξεία έλλειψη προσωπικού στον κοινωνικό τομέα, υποστηρίζουν.
Αντί να καταφύγει στον εξαναγκασμό, η ομοσπονδιακή κυβέρνηση θα πρέπει να ενισχύσει περαιτέρω την εθελοντική συμμετοχή των νέων. «Πρωταρχικός μας στόχος είναι να βελτιώσουμε το πλαίσιο για την εθελοντική υπηρεσία», δήλωσε η Εύα Μαρία Βέλσκοπ, πρόεδρος της Ένωσης Caritas. «Και υπάρχει ακόμη αρκετό περιθώριο βελτίωσης».
Κριτική από την αντιπολίτευση
Κριτική για μια πιθανή επιστροφή στην υποχρεωτική εναλλακτική θητεία προήλθε επίσης από την αντιπολίτευση. Πρώτον, το κράτος δεν πρέπει «να υπαγορεύει στους νέους πώς θα περάσουν έναν χρόνο από τη ζωή τους», προειδοποίησε η Ινές Σβέρντνερ, πρόεδρος της Die Linke. Αυτό ισχύει τόσο για τη στρατιωτική όσο και για την πολιτική εναλλακτική θητεία. Δεύτερον, οι νέοι δεν πρέπει να χρησιμεύουν για να κλείνουν «προσωρινά τα κενά για ένα κράτος πρόνοιας, που η ομοσπονδιακή κυβέρνηση υποχρηματοδοτεί εδώ και χρόνια».
Η νοσηλευτική φροντίδα, οι υπηρεσίες διάσωσης και τα κοινωνικά ιδρύματα δεν έχουν ανάγκη από «κρατικά επιβεβλημένο φθηνό εργατικό δυναμικό» τόνισε η Σβέρντνερ. Το Υπουργείο Οικογενειακών Υποθέσεων επισημαίνει ότι ο ισχύων νόμος περί πολιτικής θητείας πρέπει να αναθεωρηθεί και να εκσυγχρονιστεί σε κάθε περίπτωση και σκοπεύει να παρουσιάσει τα σχέδιά του μετά τις καλοκαιρινές διακοπές.
Νίνα Βερκχόιζερ
Επιμέλεια: Κώστας Αργυρός -D.W
Από το 2011 έχει καταργηθεί η υποχρεωτική θητεία, στρατιωτική ή εναλλακτική
Στη Γερμανία κανείς δεν μπορεί να υποχρεωθεί να υπηρετήσει στις Ένοπλες Δυνάμεις. Αυτό κατοχυρώνεται από το Σύνταγμα. Σε περίπτωση επαναφοράς της υποχρεωτικής θητείας στο μέλλον, θα πρέπει να θεσπιστεί παράλληλα με αυτή μια εναλλακτική πολιτική υπηρεσία. Θα ισχύει για όλους τους νέους άνδρες που αρνούνται την ένοπλη στρατιωτική θητεία για λόγους συνείδησης. Η ομοσπονδιακή κυβέρνηση ήδη κάνει προετοιμασίες για αυτό.
Σχεδιάζουν για να είναι έτοιμοι
Το Υπουργείο Οικογενειακών Υποθέσεων επιβεβαίωσε ότι τους τελευταίους μήνες έχει ζητήσει από 23 μεγάλες ενώσεις και οργανισμούς να απαντήσουν ποιους πόρους θα μπορούσαν να παράσχουν σε περίπτωση επαναφοράς της εναλλακτικής θητείας. Από αυτές 22 ανέφεραν ότι είναι γενικά πρόθυμες να προσφέρουν θέσεις πολιτικής υπηρεσίας. Ο νέος πρόεδρος της κοινοβουλευτικής ομάδας της Χριστιανικής Ένωσης CDU/CSU, Τόρστεν Φράι, δήλωσε ότι είναι «πολύ σοφό και σωστό» να γίνονται προετοιμασίες από το Υπουργείο.
Μόλις 530 Γερμανοί δηλώθηκαν το 2026 εθελοντικά στον στρατόΕπί του παρόντος, η στρατιωτική θητεία είναι εθελοντική. Οι εταίροι του συνασπισμού, Χριστιανοδημοκράτες και Σοσιαλδημοκράτες, συμφώνησαν σε αυτό μετά από μακρές διαπραγματεύσεις. Το αν αυτό μπορεί να παραμείνει έτσι εξαρτάται, εν μέρει, από το πόσο νέο προσωπικό μπορούν να στρατολογήσουν οι Ένοπλες Δυνάμεις τους επόμενους μήνες και χρόνια. Ο πήχης έχει τεθεί ψηλά: οι Ένοπλες Δυνάμεις πρέπει να αυξηθούν από 185.000 σε τουλάχιστον 260.000 στρατιώτες έως το 2030. Άλλωστε ο καγκελάριος Μερτς έχει «υποσχεθεί» ότι η Μπούντεσβερ πρόκειται να γίνει ο ισχυρότερος συμβατικός στρατός στην Ευρώπη.
Αύξηση του αριθμού των αιτήσεων
Η στρατολόγηση προχωρά σύμφωνα με το σχέδιο, ισχυρίζεται το Υπουργείο Άμυνας: Οι στόχοι για το 2026 θα επιτευχθούν, σύμφωνα με την πρόβλεψη του Ιουνίου. Ωστόσο, μόνο 530 νέοι άνδρες έχουν στρατευτεί εθελοντικά το 2026 με βάση τα ερωτηματολόγια που στάλθηκαν σε όλους τους 18χρονους. Ενώ η επιστροφή στη στράτευση δεν βρίσκεται επί του παρόντος υπό συζήτηση, είναι δυνατή μεσοπρόθεσμα. Ίσχυε στη Γερμανία, μαζί με την πολιτική θητεία, μέχρι το 2011. Στη συνέχεια ανεστάλη, αλλά δεν αφαιρέθηκε από το Σύνταγμα. Συνεπώς, θα μπορούσε να επαναφερθεί από το κοινοβούλιο μέσω νομοθεσίας, σε περίπτωση που οι εξελίξεις στην πολιτική ασφαλείας το απαιτήσουν. Η πολιτική θητεία αντικαταστάθηκε το 2011 από την Ομοσπονδιακή Εθελοντική Υπηρεσία, η οποία είναι ανοιχτή σε άτομα όλων των ηλικιών και φύλων. Η θητεία ίσχυε μόνο για άνδρες.
Σκεπτικισμός από οργανώσεις κοινωνικής πρόνοιας
Περίπου 80.000 προσφέρουν εθελοντική εργασία σήμεραΕνώ οι μεγάλοι οργανισμοί κοινωνικής πρόνοιας έχουν δεσμευτεί να υποστηρίξουν την περίπτωση επανεισαγωγής της εναλλακτικής θητείας, έχουν επίσης προειδοποιήσει για μη ρεαλιστικές προσδοκίες. Η πολιτική θητεία δεν αποτελεί λύση για την οξεία έλλειψη προσωπικού στον κοινωνικό τομέα, υποστηρίζουν.
Αντί να καταφύγει στον εξαναγκασμό, η ομοσπονδιακή κυβέρνηση θα πρέπει να ενισχύσει περαιτέρω την εθελοντική συμμετοχή των νέων. «Πρωταρχικός μας στόχος είναι να βελτιώσουμε το πλαίσιο για την εθελοντική υπηρεσία», δήλωσε η Εύα Μαρία Βέλσκοπ, πρόεδρος της Ένωσης Caritas. «Και υπάρχει ακόμη αρκετό περιθώριο βελτίωσης».
Κριτική από την αντιπολίτευση
Κριτική για μια πιθανή επιστροφή στην υποχρεωτική εναλλακτική θητεία προήλθε επίσης από την αντιπολίτευση. Πρώτον, το κράτος δεν πρέπει «να υπαγορεύει στους νέους πώς θα περάσουν έναν χρόνο από τη ζωή τους», προειδοποίησε η Ινές Σβέρντνερ, πρόεδρος της Die Linke. Αυτό ισχύει τόσο για τη στρατιωτική όσο και για την πολιτική εναλλακτική θητεία. Δεύτερον, οι νέοι δεν πρέπει να χρησιμεύουν για να κλείνουν «προσωρινά τα κενά για ένα κράτος πρόνοιας, που η ομοσπονδιακή κυβέρνηση υποχρηματοδοτεί εδώ και χρόνια».
Η νοσηλευτική φροντίδα, οι υπηρεσίες διάσωσης και τα κοινωνικά ιδρύματα δεν έχουν ανάγκη από «κρατικά επιβεβλημένο φθηνό εργατικό δυναμικό» τόνισε η Σβέρντνερ. Το Υπουργείο Οικογενειακών Υποθέσεων επισημαίνει ότι ο ισχύων νόμος περί πολιτικής θητείας πρέπει να αναθεωρηθεί και να εκσυγχρονιστεί σε κάθε περίπτωση και σκοπεύει να παρουσιάσει τα σχέδιά του μετά τις καλοκαιρινές διακοπές.
Νίνα Βερκχόιζερ
Επιμέλεια: Κώστας Αργυρός -D.W
Tags
ΕΥΡΩΠΗ