Μπορούν να κοιμούνται ήσυχοι οι Γροιλανδοί;

Η συμφωνία ΗΠΑ-Δανίας-Γροιλανδίας δίνει προσωρινά τέρμα σε μια περίοδο αβεβαιότητας που έφτασε να απειλήσει ακόμα και το μέλλον του ΝΑΤΟ.

= Ανάλυση=

Όλοι μπορούν να μιλούν για μια επιτυχία

Η συμφωνία υπογράφηκε και η διαμάχη για τη Γροιλανδία διευθετήθηκε, τουλάχιστον προς το παρόν. Για τους κατοίκους της Γροιλανδίας, αυτό σημαίνει ότι μπορούν να ανασάνουν με ανακούφιση μετά από μήνες αβεβαιότητας και φόβου σχετικά με τις φαντασιώσεις του Ντόναλντ Τραμπ περί προσάρτησης. Παράλληλα, ο Αμερικανός Πρόεδρος μπορεί να απολαμβάνει την εικόνα του ως «διαπραγματευτή» και να καυχιέται ότι εξασφάλισε για τις Ηνωμένες Πολιτείες εκτεταμένα δικαιώματα στρατιωτικής πρόσβασης στη Γροιλανδία.

Μια παλιά συμφωνία από το 1951

Υπό αυτή την έννοια, η συμφωνία για τη Γροιλανδία αποτελεί έναν θρίαμβο της σκανδιναβικής διπλωματίας. Οι Δανοί και οι Γροιλανδοί κατάφεραν να «πουλήσουν» στον Τραμπ μια παλιά συμφωνία με νέο περιτύλιγμα, διασφαλίζοντας ότι, μετά από μήνες κλιμακούμενων απειλών, εκείνος αναγνώρισε τελικά τις «κόκκινες γραμμές» τους. Στα βασικά σημεία της συμφωνίας περιλαμβάνεται η άδεια προς τους Αμερικανούς για την ίδρυση νέων στρατιωτικών εγκαταστάσεων στη Γροιλανδία. Ωστόσο, η βάση για αυτό υπήρχε ουσιαστικά ήδη, μια διμερής στρατιωτική συμφωνία του 1951 είχε ήδη παραχωρήσει στις ΗΠΑ εκτεταμένα δικαιώματα στην περιοχή.
Διευρυμένα δικαιώματα ελευθερίας κίνησης για τον αμερικανικό στρατό

Τα νέα στοιχεία αφορούν τα διευρυμένα δικαιώματα ελευθερίας κίνησης για τον αμερικανικό στρατό και τα συγκεκριμένα σχέδια για πρόσθετες εγκαταστάσεις. Οι Ηνωμένες Πολιτείες προτίθενται να επεκτείνουν την υφιστάμενη Διαστημική Βάση Pituffik και να ιδρύσουν δύο νέες στρατιωτικές βάσεις στη νότια και ανατολική Γροιλανδία. Κατά συνέπεια, οι ΗΠΑ θα διαδραματίσουν και πάλι πιο ενεργό ρόλο στην άμυνα του νησιού της Αρκτικής. Αυτό ευθυγραμμίζεται απόλυτα με τα συμφέροντα της Γροιλανδίας και της Δανίας.

Ασπίδα απέναντι σε Ρωσία και Κίνα

Δεδομένου του αυξανόμενου ρωσικού και κινεζικού ενδιαφέροντος για την Αρκτική, καμία από τις δύο πλευρές δεν θα μπορούσε να προστατεύσει αποτελεσματικά αυτό το στρατηγικής σημασίας νησί μόνη της. Ήδη από τον Ιανουάριο, είχαν προσκληθεί οι ερταίροι του ΝΑΤΟ να συνεργαστούν σε αυτό το ζήτημα. Ο Τραμπ είχε αρνηθεί τότε, εκλαμβάνοντας μάλιστα τα σχέδια ως απειλή. Τέλος, το προοίμιο επαναβεβαιώνει την κυριαρχία και την εδαφική ακεραιότητα του Βασιλείου της Δανίας, καθώς και το δικαίωμα του λαού της Γροιλανδίας στην αυτοδιάθεση.

Αυτό είναι το κρίσιμο σημείο. Άλλωστε, τον Ιανουάριο, ο Τραμπ είχε αγνοήσει την απόρριψη από τη Γροιλανδία των προτάσεών του για αγορά της περιοχής, καθώς και τις συνοδευτικές απειλές του. Τώρα, υπογράφοντας τη συμφωνία, επιβεβαιώνει ότι οι αποφάσεις σχετικά με το μέλλον της Γροιλανδίας λαμβάνονται στο Νουκ και την Κοπεγχάγη, και όχι στην Ουάσιγκτον.

Mια βολική λύση για όλους

                         Ο Τραμπ αποκτά μια ελκυστική, νέα «συσκευασία» για μια παλιά συμφωνία

Από τη σκοπιά της Δανίας και της Γροιλανδίας, τα πράγματα δύσκολα θα μπορούσαν να είχαν εξελιχθεί καλύτερα. Ο Τραμπ αποκτά μια ελκυστική, νέα «συσκευασία» για μια παλιά συμφωνία και μπορεί να πανηγυρίσει έναν θρίαμβο, κυρίως επειδή η συμφωνία περιλαμβάνει περιορισμούς ασφαλείας για τις επενδύσεις σε κρίσιμες υποδομές της Γροιλανδίας. Η Μέτε Φρέντερικσεν και ο Γενς Φρέντερικ Νίλσεν είναι αρκετά διορατικοί ώστε να του επιτρέψουν να καρπωθεί τα εύσημα. Ωστόσο, στην πραγματικότητα, εκείνοι είναι που βγαίνουν κερδισμένοι.

Κερδισμένο βγαίνει και το ΝΑΤΟ, καθώς οι ΗΠΑ θα αναλάβουν εφεξής μεγαλύτερη ευθύνη για την ασφάλεια στην Αρκτική, μια περιοχή αυξανόμενης στρατηγικής σημασίας. Επιπλέον, η κρίση με τη Γροιλανδία απέδειξε ότι η ενιαία στάση απέναντι στον Τραμπ και ο καθορισμός σαφών ορίων σημαίνουν πως δεν υπάρχει λόγος να πτοείται κανείς από τις απειλές του.

Γιάνα Ζίνραμ, ARD
Επιμέλεια: Κώστας Αργυρός -D.W